تاریخ کوتاه ایران و جهان-514 (ویرایش 5)

تاریخ کوتاه ایران و جهان-514 (ویرایش 5)
__________________________________________
در سال 363 ز. {زادروزی}(میلادی) ، «ژولیان» ، با فراهم کردن سپاهی با 95000 تن رزمنده ، تازش خود به «شاهنشاهی ایران ساسانی» را آغاز کرد . او در انطاکیه ، یک سوم از این سپاه را به فرماندهی پسرعمویش «پروکپیوس» ، روانهء ارمنستان کرد تا این سرزمین را از «ایران ساسانی» ، پس بگیرد ؛ و خودش نیز با 65000 تن رزمنده ، برای گرفتن «تیسفون» ، پایتخت «شاهنشاهی ایران ساسانی» ، به سوی این شهر ، روانه شد (1)(2).

شاهنشاه «شاپور بزرگ» ، در پاسخ به این لشگرکشی «امپراتوری روم» ، «رزمی روش (تاکتیک)» «زمین سوخته» را برگزید (1) ، و همهء آن شهرهای ایرانی که سر راه سپاه روم بودند را از زیستایانش (ساکنینش) تهی کرد و سپس این شهرها و کشتزارها و باغ هایشان را آتش زد و به سوی تیسفون پس نشینی (عقب نشینی) کرد و پایابراین (بنابراین) سپاه روم نتوانست نیازمندی های خود را بخوبی فراهم کند ، و بویژه دچار کمبود خوراک شد و درپیامد آن ، سپاه روم دچار ناتوانی بزرگی گردید . در همین هنگام ، سپاهیان ایران به رومیان تاختند و آنها را به آسانی شکست دادند . در این روند ، خود «ژولیان» ، که هنوز 32 ساله بود نیز ، کشته شد (1)(2).

با کشته شدن «ژولیان» ، «ژویان» {پیش "ژ"} ، که امپراتور روم شده بود ، ناچار شد که «پیمان آتش بس» پیشنهادی ایران را دستینه (امضا) کند . بندهای این «پیمان آتش بس» ، برابر بودند با :


1. «ارمنستان کوچک (صغیر)» و شهرهای «نصیبین» و «سنجار» ، و همچنین پانزده دژ مرزی «امپراتوری روم» به دارایش (مالکیت) «شاهنشاهی ایران ساسانی» درآمد (1). یادآوری میشود که «ارمنستان بزرگ» ، در سال 337 ز. از «امپراتوری روم» پس گرفته شده بود.

2. سرپرستی (قیمومیت) کشور کوچک «ایبری» ، که تا اینگاه ، وابسته به «امپراتوری روم» بودند ، به «شاهنشاهی ایران ساسانی» واگذار شد (1).

3. «امپراتوری روم» ، گردن گرفت (متعهد شد) که پس از این ، از «ارشک سوم» پشتیبانی نکند (1).

با دستینه (امضا) شدن این «پیمان آتش بس» پیشنهادی ایران ، و به کنش (اجرا) درآمدن آن ، شکست «نرسی» از «امپراتوری روم» ، در جنگ سال 298 ز. ، ترازرسانی (جبران) شد (1).

درپی به کنش (اجرا) درآمدن این واگذاری ها ، «آموزشگاه نصیبین» ، که به سرپرستی «افرایم نصیبینی» یا «افرایم سوری» (3) در شهر «نصیبین» برپا شده بود ، برچیده شد . با رونهش (توجه) به اینکه دین «مزدا یسنا» (دین زرتشت) ، ناسازگاری آشتی ناپذیری با «برده دارسالاری» داشت ؛ «امپراتوری روم» ، با این دین ، دشمنی فراوانی داشت ، و همواره می کوشید که این دین را از میان بردارد ، تا بتواند «خویشفرمائیگرائی» را در «ایران ساسانی» به نابودی بکشد و «برده دارسالاری» را در آن برپا کند ؛ «آموزشگاه نصیبین» برپا شده بود ، تا جوانان ایرانی را از دین «مزدا یسنا» (دین زرتشت) جدا کند ، و آنها را به دین «مسیحیت سازگار شده با "برده دارسالاری"» ، بگرواند.

با بسته شدن «آموزشگاه مسیحی نصیبین» در سال 363 ز. ؛ «افرایم نصیبینی» یا «افرایم سوری» (3)(4) ، به «آموزشگاه مسیحی ادسسا» ، که در شهر «ادسسا» (5) بود ، رفت ؛ و در آنجا ، کار «مسیحگرائی آموزی» خود را دنبال کرد .

(1) https://fa.wikipedia.org/wiki/شاپور_دوم
(2) https://en.wikipedia.org/wiki/Shapur_II
(3) https://en.wikipedia.org/wiki/Ephrem_the_Syrian
(4) https://fa.wikipedia.org/wiki/افرایم_سوری
(5) برپائی (تاسیس) شهر «ادسسا» ، باز می گردد به سال 83 پ. {پیشازادروز}(قبل میلاد) . در این سال شهر «ادسسا» ، به سرنام (به عنوان) پایتخت استان «اوسروئنه» از «پادشاهی ارمنستان» ، به پادشاهی «تیگران بزرگ» ، ساخته شد . مانایان (ساکنین) این شهر ، «سامی تبارهای آرامی تیره» ، «ارمنی تبارها» ، «یونانی تبارها» و «ایرانی تبارها» بوده اند . این شهر ، از سال 71 پ. ، تا سال 632 ز. ، میان «ایران» و «روم» ، چندین بار دست بدست شد.