کلاه

کلاه

کلاه در بین بختیاری ها تنها بخشی از لباس و نوعی پوشش نیست بلکه یک نماد پر رمز و راز است که کارکرد های مفهومی و اجتماعی مهمی دارد .

کلاه های نمدی بختیاری ها سه نوع است یکی (کلاه خسروی) یکی (کلاه صیادی)و دیگری (شب کلاه) …

(کلاه خسروی) همانطور که از نامش پیداست طرحش از کلاه خسروان و پادشاهان است که این خود نشان دهنده قدمت تاریخی این کلاه است که در سنگ نگاره های تخت جمشید هم این کلاه را به وفور میتوان مشاهده کرد و در دو نوع سپید و سیاه وجود دارد ، قرارگیری این کلاه در سر نشانه جایگاه اجتماعی افراد در ایل است به عنوان مثال قرارگرفتن کلاه جلوی سر و روی پیشانی نشانه خشم و عصبانیت فرد و یا سوگواری است ، قرار گرفتن کلاه به شکل کج نشان از بزرگی و خان زاده بودن فرد است اما اگر کسی خودبزرگ بینی کند و کلاهش را بیدلیل کج بگذارد ممکن است مورد تمسخر قرار گیرد.

شاعران بزرگی در مورد کلاه خسروی شعر سروده اند که چند بیت از آنها را مرور میکنیم.

ﺣﺎﻓﻆ:
ﺍﯼ ﻗﺒﺎﯼ ﭘﺎﺩﺷﺎﻫﯽ ﺭﺍﺳﺖ ﺑﺮ ﺑﺎﻻﯼ ﺗﻮ ﺯﯾﻨﺖ ﺗﺎﺝ ﻭ ﻧﮕﯿﻦ ﺍﺯ ﮔﻮﻫﺮ ﻭﺍﻻﯼ ﺗﻮ

ﺁﻓﺘﺎﺏ ﻓﺘﺢ ﺭﺍ ﻫﺮ ﺩﻡ ﻃﻠﻮﻋﯽ ﻣﯽ ﺩﻫﺪ ﺍﺯ ﮐﻼﻩ ﺧﺴﺮﻭﯼ ﺭﺧﺴﺎﺭ ﻣﻪ ﺳﯿﻤﺎﯼ ﺗﻮ

ﻓﺮﺩﻭﺳﯽ:
ﭼﻮ ﻣﻦ ﺯﯾﻦ ﺯﺭﯾﻦ ﻧﻬﻢ ﺑﺮ ﺳﯿﺎﻩ
ﺑﺴﺮ ﺑﺮ ﻧﻬﻢ ﺧﺴﺮﻭﺍﻧﯽ ﮐﻼﻩ

ﻧﻈﺎﻣﯽ :
ﺑﻪ ﺧﺴﺮﻭﺯﺍﺩﮔﺎﻥ ﭘﺸﺘﺖ ﻗﻮﯼ ﺑﺎﺩ
ﺳﺮﺕ ﺯﯾﺮ ﮐﻼﻩ ﺧﺴﺮﻭﯼ ﺑﺎﺩ

(کلاه صیادی) از کلاه صیادی که بزرگتر از کلاه خسروی است و رنگ سپید آن برای استتار در طبیعت است در موقع شکار استفاده میشود .

(شو کله) نمونه دیگر از کلاه نمدی است که کوچک تر و فرم پذیر تر است از این کلاه برزگران و شبانان استفاده میکنند و به همین دلیل هم به آن شب کلاه میگویند به طور کلی از این کلاه در مواقع کارکردن استفاده میکنند ...