تقدیر امور و اختیار انسان

تقدیر امور و اختیار انسان
شب قدر
#شبهات_اعتقادی

معنای قدر؟ مقدرات؟ اختیار انسان:
در پاسخ این سؤال، که چرا این شب، شب قدر نامیده شده؟ سخن بسیار گفته‏ اند، از جمله اینکه:

1- شب قدر به این جهت" قدر" نامیده شده که جمیع مقدرات بندگان در تمام سال در آن شب تعیین می‏شود، شاهد این معنی سوره دخان است که می‏فرماید:

إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِی لَیْلَةٍ مُبارَکَةٍ إِنَّا کُنَّا مُنْذِرِینَ فِیها یُفْرَقُ کُلُّ أَمْرٍ حَکِیمٍ‏:

" ما این کتاب مبین را در شبی پر برکت نازل کردیم، و ما همواره انذار کننده بوده‏ایم، در آن شب که هر امری بر طبق حکمت خداوند تنظیم و تعیین می‏گردد" (دخان- 3 و 4).

این بیان هماهنگ با روایات متعددی است که می‏گوید: در آن شب، مقدرات یک سال انسانها تعیین می‏گردد، و ارزاق و سرآمد عمرها، و امور دیگر، در آن لیله مبارکه تفریق و تبیین می‏شود.

البته این امر هیچگونه تضادی با آزادی اراده انسان و مساله اختیار ندارد، چرا که تقدیر الهی به وسیله فرشتگان بر طبق شایستگیها و لیاقتهای افراد، و میزان ایمان و تقوی و پاکی نیت و اعمال آنها است.

یعنی برای هر کس آن مقدر می‏کنند که لایق آن است، یا به تعبیر دیگر زمینه‏هایش از ناحیه خود او فراهم شده، و این نه تنها منافاتی با اختیار ندارد و بلکه تاکیدی بر آن است.

2- بعضی نیز گفته‏ اند آن شب را از این جهت شب قدر نامیده‏ اند که دارای قدر و شرافت عظیمی است (نظیر آنچه در آیه 74 سوره حج آمده است‏ ما قَدَرُوا اللَّهَ حَقَّ قَدْرِهِ‏" آنها قدر خداوند را نشناختند").

3- گاه نیز گفته ‏اند به خاطر آن است که قرآن با تمام قدر و منزلتش بر رسول والا قدر، و به وسیله فرشته صاحب قدر نازل گردید.

4- یا اینکه شبی است که مقدر شده قرآن در آن نازل گردد.

5- یا اینکه کسی که آن شب را احیا بدارد صاحب قدر و مقام و منزلت می‏شود.

6- یا اینکه در آن شب، آن قدر فرشتگان نازل می‏شوند که عرصه زمین بر آنها تنگ می‏شود، چون تقدیر به معنی- تنگ گرفتن نیز آمده است مانند وَ مَنْ قُدِرَ عَلَیْهِ رِزْقُهُ‏ (طلاق- 7).  (1)


1. تفسیر نمونه، ج‏27، ص: 188
#شب_قدر #تقدیر_امور #اختیار
#رمضان_کریم🌙🌹🍃