بسم الله الرحمن الرحیم

بسم الله الرحمن الرحیم
قسمت اول :
إِنْ شَاءَ ٱللَّٰه و ما شآءَ اللَّه، دو واژۀ قرآنی و رایج در فرهنگ اسلامی می‌ باشند که وِرد زبان همگان شده‌اند که البته بسیار هم خوب و لازم است، اما باید با معرفت و ایمان نسبت به این اذکار باشد.
رخی حتی برای فرار از تعهد، یا به اصطلاح وعدۀ نادرست إِنْ شَاءَ ٱللَّٰه، می‌ گویند! مثلاً قصد آمدن به جایی که دعوت شده‌اند را ندارند و می‌ گویند: إِنْ شَاءَ ٱلله می‌آیم، یا قصد انجام کاری را ندارند و می‌ گویند: إِنْ شَاءَ ٱلله انجام می‌دهم! اینها می‌خواهند از یک سو به تصمیم خود تقدس ببخشند و از سویی دیگر، مخاطب را فریب دهند و از سویی دیگر، القا کنند که اگر من به وعده عمل ننمودم، خواست خداوند متعال بود و من کوتاهی نکرده‌ام!
هم چنین برخی ما شآءَ اللَّه را فقط هنگام تعریف و برای مصون ماندن از چشم زخم به کار می‌برند مثلاً می‌گویند: چه صورت زیبایی ما شآءَ الله -یا چه قد بلندی ما شآءَ الله و...که البته درست هم هست؛ اما معارف و حقایقی در این ذکر وجود دارد که چنین اثراتی را مترتب می‌ سازد.
إِنْ شَاءَ الله یعنی: اگر خدا بخواهد - اگر خدا تحقق آن را انشاء نماید؛ و این اظهار جهان‌بینی و اعتقاد به توحید و نیز مالکیت و ربوبیّت خداوند سبحان می‌باشد. اقرار به این است که اگر چه خداوند سبحان به من عقل، شعور، قوانی تفکر و وحی، و نیز اختیار و انتخاب داده است و راه را نیز نشان داده است؛ اما در عین حال، ما و خلقتش را رها ننموده،بلکه ربوبیّت می‌نماید و تا او اجازه ندهد ونخواهد،کاری صورت نمی‌پذیرد.
ما شآءَ الله نیز یعنی: آن چه خدا بخواهد؛ یعنی گمان نشود این خوبی یا آن چه به چشم آمده و تحسین و تعریفش می‌کنید، از من یا دیگری است، بلکه فاعل اوست و آن چه خواسته به انجام رسیده و آن چه او بخواهد به انجام می‌رسد؛ لذا بسیار تأکید شده که پس از ما شآءَ الله، بگویند:لا حَوْلَ وَلا قُوَّةَ الّا بِاللَّهِ.
إِنْ شَاءَ الله، مربوط به آینده است و شرط دارد: اگر خدا بخواهد، اما ما شآءَ الله، مربوط به حال است و آن چه واقع شده؛ که می‌گوییم بنا بر ارادۀ و به حول و قوۀ او به انجام رسیده است.
إن شاء الله در آیات قرآن مجیددر آیات بسیاری به إِنْ شَاءَ الله، تصریح شده و توجه داده است، به ویژه با واژۀ مَنْ يَشَاءُ -هر که را او بخواهد؛ چرا که انشای الهی، در بارۀ مخلوقات و بندگانش می‌باشد؛ مانند: وَمَا يَذْكُرُونَ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ اللَّهُ هُوَ أَهْلُ التَّقْوَى وَأَهْلُ الْمَغْفِرَةِ - و هيچكس پند نمی‏گيرد مگر اينكه خدا بخواهد، او اهل تقوی و آمرزش است.(سوره مدثر آیه 56)(ادامه دارد...)