بسم الله الرحمن الرحيم

بسم الله الرحمن الرحيم
پاسخ قسمت اول :
متوجه شدیم که این پرسش را مؤسسه‌ ای مطرح کرده و برای برنده نیز جایزه‌ای تعیین کرده است و کاربری برای بنده فرستاده است! اما در هر حال پرسش مناسبی است و لازم است مورد توجه قرار گیرد.
هیچگاه سواد یا بهتر است بگوییم علم، با بصیرت ژرف‌بینی، یکی نبوده و نمی‌ باشد؛چنان که اهل علم و دانشمندان بی‌بصیرت و نیز افراد عاقل، فکور و بصیری که علم چندانی ندارند، بسیارند!
یک عده، در اندک علم خود بصیرند و یک عده به رغم فراگیری علوم بسیار، کور و بی‌بصیرت می‌باشند. دانشمندی که در علم فیزیک،نابغۀ اعصار و بی‌ بدیل می‌باشد، اما خالق علیم این جهان و اندازه‌گذاری را که قوانین را بر طبیعت جهان مترتب نموده نمی‌شناسد، عالِمی بی‌بصیرت است، اما آن کودک فلسطینی که می‌گوید: شهید می‌شویم، اما تا آخر ایستاده‌ایم بسیار بصیر می‌باشد.
اگر چه معانی علم و بصیرت، بسیار نزدیک‌اند؛ اما تفاوت‌هایی دارند و اختصاصی هم به موضوع رسانه ندارند؛ بلکه انسان وجامعه،باید نسبت به اموری که به آنها مربوط می‌شوند، علم و بصیرت داشته باشند.
مطلق علم،آگاهی و دانش می‌باشد و مطلق بصیرت نیز به درون‌بینی و ژرف‌ اندیشی گفته می‌شود و در این معنای کلّی، علم و بصیرت می‌توانند مفید باشند و یا حتی مضرّ و خسران‌آرو؛ چنان که ابلیس لعین و سایر شیاطین جنّ و انس، با علم به اشیاء و اوضاع به قدرت می‌رسند و با بصیرت در چگونگی ایجاد انحراف، سلطه می‌یابند!
اما در تعلیمات الهی و فرهنگ قرآنی و آموزه‌های اهل عصمت علیهم السلام، علم به شناخت ظاهری اشیاء و خصوصیات و ترکیبات آنها برای ابزار سازی، یا دانستن اصطلاحات برای ارتباطات، خلاصه نمی‌شود؛ بلکه علم آن دسته از آگاهی‌هایی می‌باشند که انسان و جامعه را به رشد، کمال و سعادت در دنیا و آخرت و قُرب الی الله برساند؛ خواه علم ریاضی، فیزیک و شیمی باشد، خواه علم به توحید؛ چنان که فرمود: فَاعْلَمْ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ - پس بدان که همانا إلهی - معبود حقیقی و قابل پرستشی جز الله وجود ندارد. (سوره محمد بخشی از آیه 19)
بصیرت، بینش عمقی‌تر به آن چیزی است که نسبت به آن علم حاصل شده باشد.
به عنوان مثال: نسبت به پیشرفت‌ های علمی و صنعتی امریکا و اروپا، قدرت اقتصادی، نقش دلار و یورو در معاملات، ادعاهای سیاسی مانند دموکراسی، حقوق بشر، صلح و امنیت طلبی و علم حاصل می‌شود، اما فهم این که چه بخش‌هایی درست است و چه بخش‌هایی غلط و تبلیغاتی یا چگونه از این امکانات و شعارها برای سلطه، ظلم، جنایت و چپاول‌ ثروت ملت‌ها سوء استفاده می‌شود، بصیرت می‌خواهد.(ادامه دارد...)